VAKANTIE IN CATALUNYA: GENIET VAN ALLERHANDE ACTIVITEITEN IN HET BRUISENDE CATALUNYA

Iedereen kent Cataloni, de stranden van de Costa Brava en de Costa Dorada, Barcelona, de hoofdstad, mooi en kosmopolitisch tegelijk . Maar Catalonië is veel meer dan dat! Deze streek, die de waardige erfgenaam is van een honderdjarige traditie van gastvrijheid, heeft resoluut gekozen voor een toekomstgericht en kwaliteitsvol toerisme met aandacht voor natuurbehoud. Om het duurzame toerisme te promoten heeft Catalonië talrijke initiatieven genomen en evenveel actieplannen uitgevoerd, waardoor de regio meteen een voortrekkersrol in Europa vervult!

De toerist, voor wie natuurbehoud een doorslaggevende factor is bij de keuze van zijn vakantiebestemming, is er dan ook zeker van heerlijke vakanties door te brengen! In het uiterste noorden van het Iberische schiereiland, langs de Middellandse Zee, zal hij een regio aantreffen die ongeveer even groot is als België en Nederlands samen en waar 60% van de ruimte is beschermd! In oppervlakte mag de regio dan al klein zijn, de verscheidenheid in landschappen is er groot. Tussen de enorme vlaktes en de 200 km bochtige bergen liggen 144 beschermde natuurgebieden van verschillende categorieën, onder andere een nationaal park waar de meest strikte ecologische normen gelden. Langs de 580 km lange weelderige kustlijn ontdekt de reiziger 88 stranden en 21 jachthavens, die vorige zomer de 'Bandera Blava Europea' (Europese blauwe vlag) kregen uitgereikt als erkenning voor de geleverde inspanningen inzake natuurbeheer.

Catalonië heeft nog meer te bieden! In deze enkele pagina's vindt u verschillende soorten activiteiten zoals culturele uitstapjes, of tochten te voet, te paard of met de fiets. Ze zijn uitgekozen omdat ze stuk voor stuk constante inspanningen leveren bij het natuurbehoud. Ook de gastronomie is essentieel, zeker omdat ze is samengesteld uit ingrediënten van de beste kwaliteit. Een waaier aan rijkdommen die de reiziger op zijn gemak komt ontdekken met het gezin of onder vrienden.

Een explosie van leven in een hééééérlijke omgeving !!

Het kan niet anders of de reiziger is weg van Girona. Vanaf de Costa Brava en zijn kreken met helder water is het maar enkele kilometers tot aan de voet van de Pyreneeën, waar bergen van 3.000 meter de liefhebbers van wintersporten staan op te wachten. Ertussen ligt een uitgestrekt gebied met kleine dorpjes uit de middeleeuwen, te midden van graanvelden en fruitbomen. Vlakbij de Franse grens en de kust ligt het Macís de l'Albera.

Het is een park voor natuurliefhebbers en in het bijzonder voor hen die geïnteresseerd zijn in schildpadden uit de Middellandse Zee. Herpopula t i e p r o g ramma ' s moeten die diersoort, die met uitsterven is bedreigd, redden. Uniek voor dit massief is het uitzicht vanaf de toppen en het contrastenpalet tussen de kleuren van de zee en het achterland, met de bergen op de achtergrond.

In het schattige middeleeuwse dorpje Castelló d'Empúries is 'La Farinera' vandaag de dag een museum dat is gewijd aan de verwerking van graan tot meel, een techniek die tot het einde van de XIXde eeuw in gebruik was. Het meest verrassende zijn de houten machines, die hun elektriciteit halen uit een waterturbine uit die tijd, en die nog perfect werken.

Vlakbij ligt Figueres, het dorp waar de beroemde kunstenaar Salvador Dalí is geboren en gestorven.In 2004 vierden we de honderdste verjaardag van de geboorte van dit absolute genie van de surrealistische kunst! De drie musea uit de streek, die samen de Dalí Driehoek vormen, hebben activiteiten en tentoonstellingen op hun programma staan waarin zijn extraverte karakter in verschillende facetten van de kunst tot uiting komt. De Medes Eilanden zijn een ander wonder der natuur. Het hele jaar door komen er liefhebbers van diepzeeduiken op af. De eilanden gelden dan ook als een van de mooiste waterhabitats in Europa! Ze zijn uitstekend bewaard gebleven en de rijkdom van de onderwaterfauna en -flora zijn uniek. Iets meer naar het zuiden leren we in het Vismuseum van Palamos iets bij over het heden en de toekomst van de visvangst in de Middellandse Zee. In de zomer leiden piraten! u erin rond en u kunt er een tocht maken in een boot met een Latijns zeil, een frisse duik is inbegrepen.

Op de fiets ontdekt u aan de hand van een kaart, die is uitgegeven door Santa Cristina d'Aro, Sant Feliu de Guixols en Platja d'Aro , dat de kust veel meer is dan enkel stranden! Dankzij de uitleg in meerdere talen kunt u er langs oude wegen en paden op uittrekken in de mediterrane bossen zonder verloren te rijden. Te Arbúcies , niet ver daar vandaan, vieren ze de zondag voor Sacramentsdag, het feest van de 'Enramades'. Bij decreet werd het nationale belang ervan erkend! Bij die gelegenheid ademen de straten

van het hele dorp de geuren uit van de veelkleurige bloementapijten uit. Zeven dagen lang organiseren de inwoners er manifestaties, zoals de nachtelijke fakkeltocht of het bal der koppeltjes, alles begeleid door oude volksliederen.

Op weg naar de Pyreneeën ontdekt de reiziger de vulkanische zone La Garrotxa, een schitterend landschap met een grote ecologische waarde. Het milieu is er zo rijk dat er een "Europees charter voor duurzaam toerisme" werd aangenomen. Daarin staan kwaliteitsprogramma's en toeristische activiteiten opgesomd, die de natuurlijke omgeving respecteren. Voorts wil het tradities en gebruiken in ere houden en de commercialisering van ambachtelijke producten in agroalimentaire boetieks stimuleren. Ook het park Vall de Núria staat volledig in het teken van natuurbehoud.

Het heeft trouwens het label UNEN EN ISO 14001 inzake Milieubeheer mogen ontvangen. Dit park is enkel te voet of via een tandradbaan bereikbaar. Kinderen kunnen zich amuseren in een atelier waar ze ook iets meer ontdekken over ecologische waarden zoals het voordeel van hernieuwbare energiebronnen tegenover niet hernieuwbare. Intussen brengen de ouders een aangename dag door in het heiligdom en de musea, of maken ze een tochtje te voet, met een boot, te paard . Het Plan voor de ontwikkeling van duurzaam toerisme in Girona uit 1999 heeft geleid tot de opening van een observatorium voor de kwaliteit van het territorium en steunt onder meer programma's voor de beperking van geluidshinder of voor een meer rationeel watergebruik. Dit initiatief is een succes geworden dankzij de sterke band die de bevolking met zijn wortels heeft.

Vanaf een kleine heuvel kijkt Girona over de streek uit. De Joodse gemeenschap die er tot 1492 was gevestigd, heeft er een elegant en rustig historisch centrum nagelaten. Vandaag de dag is deze buurt een wirwar van smalle straatjes, waar onder meer het centrum Bonastruc ça Porta ligt. Dit museum is voor het publiek toegankelijk en geeft een mooi beeld van het belang en de invloed van de Joden in de streek. Sommigen hebben religieuze studies uitgevoerd die tot vandaag nog steeds worden gebruikt!

Bergen, valleien en vlaktes volgen elkaar op in een decor van onmetelijke schoonheid.

Ook de inwoners zijn vriendelijk . zij die in de loop der tijden een menselijk gezicht aan de natuurlijke landschappen hebben gegeven en er akkers en weiden voor het vee hebben van gemaakt, beide belangrijke factoren voor een overlevingseconomie. Zo stelt de 'Route der Ambachten van Antan' niet minder dan 6 traditionele beroepen voor. Te Tuixent, in het noordwesten van deze immense regio bijvoorbeeld waar de 'trementina' (pineen), een oude remedie op basis van kruiden en planten, aan de basis ligt van het Museum der 'Trementinaires', dat een overzicht van de historie van de huidige homeopathie geeft. Voor wie begaan is met duurzaam toerisme is er het nieuwe bio-klimatische gebouw 'Planes de Son'. Op het programma staan dagactiviteiten of stages waar bezoekers te zien krijgen hoe ze op een verrijkende manier met de natuur kunnen omspringen.

De natuurparken hoeven we niet meer voor te stellen: het park van Aigüestortes i Estany de Sant Maurici, waar strikte normen van toepassing zijn, ligt in het hooggebergte en is indrukwekkend door zijn reliëf en zijn schitterende fauna en verrassend door zijn hydrografie dat uit meer dan 200 vijvers en beekjes bestaat. Een tocht door zo'n intact en mooi landschap blijft voor altijd in het geheugen gegrift staan. Een tiental kilometers meer naar het zuiden strekt zich de Vall de Boí uit, met een geheel van negen Romaanse kerkjes die werelderfgoed van de UNESCO zijn voor de staat waarin ze zijn bewaard en de kwaliteit van de fresco's op de muren.

Dankzij het onlangs geopende Centrum voor Duiding van de Romaanse Kunst te Erill la Vall krijgen jong en oud een beter inzicht in deze schitterende architectuur waardoor een bezoek aan de Romaanse kerkjes, die het hele jaar door zijn geopend, eens zo interessant is. Vlakbij, aan de Pont de Suert, stelt het bedrijf 'La Petjada', dat door twee biologen en tegelijk ook verwoede natuurliefhebbers wordt uitgebaat, themawandelingen voor

De deelnemers gaan er in eikenbossen op zoek naar overblijfselen van oude tradities en legendes van de lokale bevolking. Beide biologen hebben zich tot doel gesteld de evolutie van de habitats, die is veroorzaakt door de constante migratie van dieren, bij te houden alsook de impact van de mens op het milieu na te gaan. Het vlakbij gelegen Centrum voor de reproductie en het behoud van otters vangt geblesseerde specimens of ouderloze dieren op vooraleer ze los te laten in zones waar de soort verdwenen is.

Deze exotische diersoort die half op het land leeft en half in het water is een uitstekende waardemeter voor de gezondheid van de rivieren. Ze komen aan land om te rusten en trekken het water in om er op vis, krabben of kikkers te jagen. Op weg naar de hoofdstad is de 'De Route der Gieren' in de vallei van de Terreta niet te missen. Met een goede verrekijker observeert u makkelijk aasgieren die naast lammergieren (baardgieren) en de Alimoche giersoort in indrukwekkende conglomeraten leven.

Meer naar het zuiden ligt de zone die het minst getroffen is door de visuele vervuiling! De zone wordt ook het zwarte gat van Catalonië genoemd. De gidsen van 'El Pterodàctil del Pla d'Agulló' nemen er ondanks de nachtelijke kou de bezoekers mee, om de sterren waar te nemen tussen twee astro-fotografische bijeenkomsten in. In diezelfde enclave is het auditorium 'Mas Portal' gewijd aan de kennis van de natuur. Workshops voor alle soorten groepen helpen de multidisciplinaire interpretatie van het milieu beter te begrijpen.

Een ander knap idee is bedacht en uitgewerkt door de deskundigen van de firma 'Geodiscovering': goud zoeken zoals vroeger in de rivier Noguera Pallaresa. Het gaat hier niet om een grap! Er is goud te vinden . en de kans om kleine goudklompjes op te halen is niet denkbeeldig. Ze geven bovendien een volledig overzicht van de geologie, de biologie en de etnografie van de zone en talrijke universitairen van over de hele wereld, komen hen opzoeken.

Liefhebbers van gastronomie moeten absoluut de 'Fundació Parc Temàtic de l'Oli' te Borges Blanques bezoeken. Te midden van een kader met duizendjarige olijfbomen uit de Romeinse tijd krijgen ze er een beeld van de plaats die olijfolie inneemt in de Catalaanse cultuur. Voorts zijn er de indrukwekkende rode persen, een verzameling olie- en azijnstellen uit 45 verschillende landen en de grootste pers ter wereld!

Aan de oevers van de Ebro heeft de stad haar charmes kunnen houden!

In het zuiden van Cataloni; ligt de Costa Dorada, 'goudkleurige kust' in het Catalaans. Zit er misschien goud in de grond? In feite is de naam te danken aan de kleur van het fijne zand op de uitgestrekte stranden die badend in de zon langs het heldere water van de Middellandse Zee liggen. U komt er via het rijke en gevarieerde achterland, dat dikwijls aan het oog van de bezoeker ontsnapt.

Het reservaat van Flix is de plaats bij uitstek om enkele schatten te ontdekken en wordt beschouwd als een van de mooiste rietvelden van het Iberische schiereiland! Op deze uitzonderlijke plek loopt overigens een broedprogramma voor ooievaars. Vlakbij ligt Bellmunt del Priorat, een streek die rijk is aan mineralen. De oude mijnen uit de vorige eeuw werden tot museum omgebouwd. Het bezoek is hoogst origineel en loopt door de ondergrondse galerijen en de buitengebouwen van het industriële complex, waar eertijds lood werd ontgonnen. Een andere beziens waardigheid zijnde kleine arbeidershuisjes uit die tijd. Als er een streek is die beroemd is om z'n klei, dan is het wel Miravet, een mooi dorpje waar Christenen, Joden en Arabieren gedurende eeuwen vredig hebben samengeleefd! We vinden een cultuurhistorisch patrimonium terug van die samenleving in ambachtelijke ateliers, waar tot op de dag van vandaag prachtige voorwerpen in terracotta met de hand worden vervaardigd, volgens traditionele Arabische technieken. Toeristen kunnen er dikbuikige kruiken kopen om wijn of olie in te bewaren, of gewone kruiken, die praktisch zijn om bij hitte water koel te houden.

In de meest meridionale streek vormt de monding van de Ebro een schitterende delta van 320 km2 die meteen een van de mooiste waterhabitats van de westelijke Middellandse Zee is! Het landschap is eindeloos met verbazende lagunes vol trekvogels en enorme rijstvelden. Voor wie iets meer te weten wil komen over dit natuurpark is er het ornithologische museum bij het 'Casa de Fusta', het ecomuseum Deltebre of de talrijke tochten te voet, met de fiets, per kano, prauw of kajak, vanaf Sant Carles de la Ràpita.

Meer ontspannend is een bezoek aan de boerderij 'Lo Mas de la Cuixeta' te L'Encanyisada en het verbazende programma dat de bezoeker meeneemt in een rijstveld, om al naargelang het seizoen, dit smaakvolle product te verbouwen of te oogsten. Na zo'n vermoeiende dag gaat er niets boven een rustig tochtje over de rijstvelden aan boord van een door paarden voortgetrokken bootje. Wanneer de reiziger zijn reis langs de kust voortzet, bereikt hij in noordelijke richting Cambrils. Dit dorp is een belangrijke vissershaven en van daaruit vertrekken meerdere ecotoeristische routes. Zo zijn er uitstapjes in de stad of op het platteland langs oude wegen vol natuurlijke en monumentale pracht.

De streek is tevens bekend voor zijn warme bronnen en zijn kuurprogramma's in de verschillende kuuroorden. De meest verrassende bron is ongetwijfeld die van het kleine meer, te midden van het strand van Coma-Ruga. Voor wie last heeft van gewrichts- en botaandoeningen, of te kampen heeft met bloedsomloopstoornissen of huidziekten, zoals psoriasis, hebben deze wateren een heilzaam effect.

Permanente ontmoetingsplaats tussen vitaliteit en tradities die de tand des tijds hebben doorstaan!

De meerderheid van de toeristen merkt het niet maar Barcelona is groen. Kijk maar naar de parken rond de Stad der Graven. Dat blijkt trouwens ook uit de pedagogische en culturele activiteiten die de ecologische centra van de verschillende dorpen organiseren, zowel voor de lokale bevolking als voor de bezoekers.

Langs de Costa del Garraf concentreert de ecologische activiteit zich rond de delta van Llobregat, qua oppervlakte (97 km2) de tweede in Catalonië. De schitterende natuurreservaten zijn een trekpleister voor de reizigers die er de lokale fauna komen observeren. In het achterland zou niemand in het dorpje Capellades halt houden, ware er niet het 'Museu Molí Paperer' waar we ontdekken hoe heel in het begin papier werd gemaakt. Het is een hele ervaring om het proces bij te wonen met werktuigen en machines uit de XVIIIde eeuw, die nog altijd feilloos werken! Dit museum is slechts een voorbeeld van de 20 die een netwerk van musea vormen met als thema het behoud van de industriële traditie van Catalonië, die aan de basis lag van de economische macht van de regio in de XIXde eeuw.

Sommige musea onderscheiden zich niet enkel door de inhoud, maar ook door het gebouw waarin ze zijn gehuisvest. Het Museum van Wetenschappen en Techniek te Terrassa bijvoorbeeld, is een echt pareltje van industriële architectuur.

In het hart van Catalonië staat Montserrat, de heilige berg met zijn duizend jaar oude sedimentvormen die bezoekers met verbazing slaat en in vervoering brengt. Het is een bizar massief dat plots opduikt vanaf de rivier Llobregat en waarvan de top 1.236 meter hoog is. Het mag dan al een tijdje geleden zijn dat de berg zich heeft gevormd . de aantrekkingskracht op elk van ons is er niet minder om!

Een ander leuk idee doet wat aan de Amerikaanse Far-West denken, 'Paisatge i aventura' organiseert namelijk een tocht op een kar door de sierra de Castelltallat. Enkele kilometers daar vandaan is een waaier aan bezienswaardigheden en toeristische attracties: zo is er 'La Ruta de los Castillos' van Besora naar Montesquieu, een architecturaal patrimonium door de inwoners aan de toeristen aangeboden, voorts zijn er te Roda de Ter landbouwtechnieken uit de middeleeuwen inzake cultuur en opslag te zien in een schuur uit de XII-XIIIde eeuw, verder is er nog het Archeologisch museum van 'l'Esquerda', of de 'Camí dels Maquis' te Santa Cecília de Voltregà, waar de eigenaars van de landelijke gîte 'Mas el Corral' u oude boevenlegendes zullen vertellen.

Sant Miquel del Fai is een verrassend landschap met watervallen en grotten waar de bezoeker ontdekt wat hij kan doen om op een duurzame manier van het milieu te genieten. Zo is er bijvoorbeeld een goed gedocumenteerd parcours over hernieuwbare energie. Hou ook even halt te Viladrau om er water te proeven, de soorten en smaken zijn soms heel verschillend! Voor wie nog eens zijn kindertijd wil herbeleven organiseert de vereniging 'Rucs del Corredor' uitstapjes op de rug van een ezel door het natuurpark Montnegre i Corredor! De vereniging zet zich in voor het behoud van die diersoort, die sinds de verdwijning van het traditionele landleven dreigt uit te sterven.

Langs de Costa del Maresme is het fascinerend om te zien hoe de CRAM (Fundació per a la Conservació i Recuperació d'Animals Marins - Stichting voor het Behoud van de Zeefauna) de op het strand aangespoelde dolfijnen en walvissen opvangt om ze nadien weer in zee los te laten, of hoe ze andere per abuis opgeviste soorten of zieke dieren redt! De stichting heeft verder onderzoeksprojecten lopen in haar veterinair hospitaal, dat is voorbehouden voor beschermde diersoorten. Niet enkel de natuur is duurzaam ... er is ook nog altijd cultuur. In de stad Barcelona organiseert het CCCB (Centre de Cultura Contemporània de Barcelona - Centrum voor Hedendaagse Cultuur van Barcelona) stadswandelingen om de verborgen plekjes van de metropool te ontdekken. Voor de jongsten stelt de 'Aula Oberta' van de universiteit van Barcelona educatieve circuits voor zoals «De duurzame stad». Het Historisch Museum van Catalonië heeft verschillende themawandelingen in haar programma om het sociale en culturele leven van de stad te ontdekken.